Meer dan het uiterlijk
Stel je voor dat je op een website het telefoonnummer zoekt. Het staat onderaan in lichtgrijze letters, en het menu noemt de pagina “Connect”. Je vindt het uiteindelijk wel, maar het kost moeite. Dat gevoel is de gebruikerservaring. UX gaat over of bezoekers kunnen doen wat ze kwamen doen, zonder na te hoeven denken over hoe de site werkt.
Daarmee is UX iets anders dan UI. De interface is wat je ziet: kleuren, lettertypes, knoppen. UX is hoe die samenwerken. Een site kan er mooi uitzien en toch vervelend werken, en andersom.
Waar het zichtbaar wordt
De meeste UX-problemen op bedrijfssites zijn klein en terugkerend. Een menu met te veel onderdelen. Een kop die vooral een slogan is en niet zegt wat je doet. Contactgegevens die moeilijk te vinden zijn. Een formulier met velden die niemand nodig heeft. Een pagina die verspringt terwijl je erop wilt tikken. Op een telefoon kunnen knoppen te klein zijn, wat bij responsive design terugkomt.
Goede UX heeft ook te maken met toegankelijkheid: kan iemand die slecht ziet of alleen een toetsenbord gebruikt de site gebruiken? Zie toegankelijkheid en WCAG.
Zo test je het zelf
De beste test kost een half uur. Zoek iemand die je site niet kent, geef hem een taak (“vraag een offerte aan” of “zoek wat een afspraak kost”) en kijk mee zonder te helpen. Je ziet waar hij aarzelt, terugklikt of de verkeerde knop pakt. Een handvol mensen is genoeg om de grootste problemen boven water te krijgen. Je hoeft er geen onderzoeksbureau voor in te huren.
Kijk ook naar je call-to-action: is duidelijk wat de bezoeker als volgende stap moet doen, en kan hij die stap zetten? Een site die dat goed doet, haalt meer uit hetzelfde bezoek. Dat meten we als conversie.
Hoe ik ernaar kijk
UX begint bij de vraag wie je bezoeker is en wat hij wil weten, en bij het weglaten van wat daarbij niet helpt. Daarom stel ik bij het bouwen van websites eerst vragen over je klanten, voordat ik aan ontwerp begin. Liever vijf duidelijke pagina’s dan twintig vage, zoals ook in de website-checklist staat.
Een formulier dat werkt hoort erbij: ik bewaar elk bericht, zodat er niets kwijtraakt als de e-mail hapert.

